عوامل موثر بر نوآوری مدل کسب‌و‌کار در شرکت‌های دانش‌بنیان کشاورزی استان مازندران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارافرینی، پیام نور، ایران

2 پیام نور مرکز ساری، ایران

3 مرکز کارآفرینی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی، ساری

چکیده

در چند دهه اخیر ضرورت خلاقیت و نوآوری در بخش کشاورزی به منظور بهبود اقتصاد و توسعه کشاورزی بیش از پیش اهمیت یافته است. شرکت‌های دانش‌بنیان با توجه به ماهیت آن از جمله شرکت‌های مورد استقبال در عصر حاضر می‌باشند. توسعه آنها به ویژه در بخش کشاورزی؛ امنیت غذایی و رفاه اجتماعی را به همراه خواهد داشت. نوآوری مدل کسب‌‌و‌کار در شرکت‌های دانش‌بنیان کشاورزی راهکاری جدید در نظریه‌های توسعه برای توانمندسازی و ظرفیت‌سازی در راستای دستیابی به توسعه پایدار است. بنابراین این پژوهش عوامل موثر بر نوآوری مدل کسب و کار در شرکت‌های دانش‌بنیان کشاورزی مازندران را بررسی می‌کند. پژوهش حاضر از لحاظ هدف از نوع کاربردی و از نظر روش جمع‌آوری داده‌ها توصیفی-همبستگی است. جامعه آماری این تحقیق تعداد 43 شرکت دانش‌بنیان کشاورزی در سطح استان مازندران بودند که کل شرکت‌ها به عنوان جامعه نمونه در نظر گرفته شد. ابزار تحقیق پرسشنامه می‌باشد که روایی آن توسط استادان دانشگاه و کارشناسان مربوطه و همچنین پایایی آن با استفاده از آزمون آلفای کرونباخ (84/0) تائید شد. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از نرم افزارهای آماری SPSS20 و PLS استفاده شد. نتایج به دست آمده نشان می‌دهد گرایش اکتشافی بر نوآوری مدل کسب‌و‌کار تاثیرگذار است. اما سایر عوامل (تشخیص فرصت، بریکلاژ کارآفرینانه، آشفتگی فناورانه) بر نوآوری مدل کسب‌و‌کار تاثیر معناداری ندارند.

کلیدواژه‌ها


  1. احمدپور، م.، مقیمی، م. 1392. مبانی کارآفرینی. تهران، فراندیش، چاپ پانزدهم.
  2. احمدپور داریانی، م.، نیک بین، ح.، کریمی، آ. 1390. عوامل مؤثر بر توسعه کارآفرینی در شرکت­های خدمات مشاوره‌ای فنی مهندسی کشاورزی استان زنجان، مجله تحقیقات اقتصاد و توسعه کشاورزی ایران، 2 (4): 546-535.
  3. آفوا، آ. 1390. مدل­های کسب و کار. سپهری، م.م.، مرادی، م.، ملیحی، ا.، تهران، رسا، چاپ دوم.
  4. امجدی بیگوند، ش.، کرمی، ا. 1395. نقش نوآوری مدل کسب وکار در خدمات. کنفرانس بین‌المللی نخبگان مدیریت، تهران، موسسه سرآمد همایش کارین. 10-1.
  5. اسدنژاد، م. 1394. طراحی مدل کسب و کار شرکت‌های دانش­بنیان حوزه گیاهان دارویی. پایان‌نامه کارشناسی‌ارشد، دانشگاه تهران، دانشکده کارآفرینی گرایش فناوری.
  6. ضیا، ب.، مبارکی، م.ح.، سعیدیون، م. 1394. بررسی تأثیر سرمایه روانشناختی بر عملکرد سازمانی با تأکید بر نقش میانجی نوآوری در فناوری اطلاعات (مورد مطالعه: شعب بانک کشاورزی شهر تهران). نشریه علمی- پژوهشی مدیریت نوآوری، 3 (4): 100-77.
  7. طالبی، ک.، نجم‌آبادی، ع.د. 1392. تأثیر سرمایه­های ساختاری سازمان بر تشخیص فرصت­های کارآفرینانه (مورد مطالعه: شرکت­های دانش­بنیان مستقر در پارک علم و فناوری اقبال شهر یزد). توسعه کارآفرینی، 6 (3): 86-67.
  8. گلابی، ا.م.، مهرابی، ر.، رضوانی، م. 1389. مفهوم‌پردازی فرایند مدیریت بازاریابی در کسب و کارهای دانش­بنیان مستقر در پارک علم­و­فناوری شهر اراک، فصلنامه اقتصادی تجارت نوین، 21: 97-77.
  9. نریمانی، م.، نوروزی، ن.، مکاریان، س. 1392. بررسی نقش نهادهای میانجی نوآوری فناورانه در ایجاد رابطه مدیریت منابع انسانی و عملکرد شرکت (مورد مطالعه: پژوهشگران حوزه نانو فناوری). نشریه علمی- پژوهشی مدیریت نوآوری، 1 (2): 16-1.

10. شیرزاد، ح. 1386. مطالعه تطبیقی نظام­های بیمه محصولات کشاورزی در کشورهای مختلف جهان. برنامه و بودجه، 2: 114-81.

  1. Amit, R., and Zott, CH. 2001. Value Creation In E-Business. Strategic Management Journal, 22(6-7): 493–520.
  2. Afuah, A. 2004. Business models: A strategic management approach. McGraw-Hill/ Irwin.
  3. Aagaard, A., and Lindgren, P. 2015. The Opportunities and Challenges of Persuasive Technology in Creating Sustainable Innovation and Business Model Innovation. Wireless Pers Commun, 81(4): 1511–1529.
  4. Abidemi, B.T., Halim, F.B., and Alshuabi, A.I. 2017. Market orientation and Organizational Performance: A proposed model on the moderating Effect of Technological Turbulence. Asian Journal of Multidisciplinary Studies, 5(6): 111-117.
  5. Ancona, D.G., Goodman, P.S., Lawrence, B.S., and Tushman, M.L. 2001. Time: A new research lens. Acad Management Rev, 26(4): 645–663.
  6. Baker, T. 2007. Resources in play: Bricolage in the Toy Store. J. business venturing, 22(5): 694–711.
  7. Baron, R.A. 2007. Entrepreneurship: a process perspective. In The Psychology of Entrepreneurship, London: Lawrence Erlbaum Associates.
  8. Bonney, L., Collins, R., Verreynee, M.L., and Miles, M.P. 2013. A short note on entrepreneurship as an alternative logic to address food security in the developing world. Journal of Developmental Entrepreneurship, 18(3): 1–20.
  9. Cantarello, S., Martini, A., and Nosella, A. 2012. A multi-level model for organizational ambidexterity: In the search phase of the innovation process. Creativity and Innovation Management, 21(1): 28-48.
  10. Colombs, M., and Delmastro, M. 2002. How effective are technology incubators evidence from Italy. Research policy, 31(7): 1103-1122.
  11. Fisher, G. 2012. Effectuation, Causation, and Bricolage: A Behavioral Comparison of Emerging Theories in Entrepreneurship Research. Entrepreneurship Theory and Practice, 36(5): 1019–1051.
  12. Garud, R., and Karmoe, P. 2003. Bricolage versus breakthrough: distributed and embedded agency in technology entrepreneurship. Research Policy, 32(2): 277–300.
  13. Guo, H., Su, Z., and Ahlstrom, D. 2015. Business model innovation: The effects of exploratory orientation, opportunity recognition, and entrepreneurial bricolage in an emerging economy. Asia Pac J Manag, 33(2): 533-549.
  14. Giesen, E., Berman, S.J., Bellm, R., and Blitz, A. 2007. Three ways to successfully innovate your business model. Strategy and Leadership, 35(6): 27-33.
  15. Hamel, G. 2012. What matters now: How to win in a world of relentless change, ferocious competition, and unstoppable innovation hardcover. San Francisco: Jossey-Bass.
  16. Kline, P. 1994. An easy guide to factor analysis. London: Routledge.
  17. Klerkx, L., and Leeuwis, C. 2008. Matching demand and supply in the agricultural knowledge infrastructure: Experiences with innovation intermediaries. Food Policy, 33(3): 260–276.
  18. Lampkin, G.T., Dess, G.G., and Mckee, J.E. 1999. Linking Corporate Entrepreneurship to Strategy, Structure, and Process: Suggested Research Directions. Entrepreneurship Theory and Practice, 23(3): 85-102.
  19. March, J.G. 1991. Exploration and exploitation in organizational learning. Organization Science, 2(1): 71–87.
  20. McElwee, G., and Bosworth, G. 2010. Exploring the strategic skills of farmers across a typology of farm diversification approaches. J. Farm Management, 13(12): 819-838.
  21. Mehlhorn, J.E., Bonney, L., Fraser, N., and Miles, M.P. 2015. Bench marking Entrepreneurship Education in U.S., Australian, and New Zealand University Agriculture Programs. Journal of Developmental Entrepreneurship, 20(3): 15- 17.
  22. Sarasvathy, S., and Venkataraman, S. 2011. Entrepreneurship as method: Open questions for an entrepreneurial future. Entrepreneurship Theory and Practice, 35(1): 113–135.
  23. Strahan, A.N. 2008. The effectiveness of a government high-technology small business program within a small business incubator: a case study in government, university, and business collaboration. University of La Verne.
  24. Shane, S., and Venkataraman, S. 2000. The promise of entrepreneurship as a field of research. The Academy of Management Review, 25(1): 217–226.
  25. Vik, J., and McElwee, G. 2011. Diversification and the entrepreneurial motivations of farmers in Norway. Journal of Small Business Management, 49(3): 390–410.
  26. Welter, CH., Mauer, R., and Wuebker, R.J. 2016. Bridging Behavioral Models And Theoretical Concepts: Effectuation And Bricolage In The Opportunity Creation Framework. Strategic Entrepreneurship J., 10(1): 5–20.
  27. Yalcinkaya, G., Calantone, R.J., and Griffith, D.A. 2007. An examination of exploration and exploitation capabilities: Implications for product innovation and market performance. Journal of International Marketing, 15(4): 63–93.