تشخیص فرصت های کارآفرینی کشاورزی: نقدی بر تعاریف موجود و معرفی مقیاسی برای سنجش آن

نوع مقاله: علمی-مروری

نویسندگان

1 دانشگاه رازی

2 دانشیار دانشگاه رازی

3 معاون پارک علم و فناوری

4 استادیار دانشگاه رازی کرمانشاه

چکیده

با توجه به این‌که تشخیص فرصت‌ از قسمت‌های کلیدی مطالعات کارآفرینی کشاورزی به شمار می‌رود، لذا بایستی شناخت فرصت‌ در مرکز این مطالعات قرار گیرد. علی‌رغم اهمیت این موضوع، تا کنون به اندازه کافی به چرایی و چگونگی تشخیص فرصت‌های کارآفرینانۀ کشاورزی پرداخته نشده است. به بیانی دیگر، محققان حوزۀ تشخیص فرصت کارآفرینی کشاورزی همواره با ابهامات و سؤالات اساسی مواجه هستند که برخی از مهم‌ترین آن‌ها عبارتند از: فرصت چیست؟ فرق فرصت و ایده چیست؟ تشخیص فرصت چیست؟ تشخیص فرصت کارآفرینی کشاورزی چیست؟ چگونه می‌توان تشخیص فرصت کارآفرینی کشاورزی را مورد سنجش و ارزیابی قرار داد؟ در واقع، پاسخگویی به چنین سؤالاتی به یکی از عمده‌ترین چالش‌های محققان حوزۀ تشخیص فرصت کارآفرینی کشاورزی تبدیل شده است. این در حالی است که تحقق اهدافی نظیر ارتقای قابلیت افراد جامعه برای تشخیص فرصت کارآفرینی در بخش کشاورزی، شناسایی عوامل اثرگذار بر تشخیص فرصت‌های کارآفرینانۀ کشاورزی و توسعۀ کارآفرینی کشاورزی در وهلۀ نخست مستلزم پاسخگویی به این سؤالات است. علی‌رغم ادبیات گسترده‌ای که در سایر کشورها در زمینۀ تشخیص فرصت وجود دارد، در کشور ما به این مسئله کم‌تر توجه شده است. لذا، به نظر می‌رسد پر کردن این شکاف مطالعاتی تا اندازه‌ای می‌تواند راهگشای محققان و علاقمندان ورود به حوزۀ تشخیص فرصت در بخش کشاورزی باشد. بنابراین، پژوهش حاضر به منظور پاسخگویی به سؤالات فوق، با هدف نقدی بر تعاریف تشخیص فرصت‌های کارآفرینانۀ کشاورزی و معرفی مقیاسی برای سنجش آن انجام شده است.

کلیدواژه‌ها


. -1 احمدپورداریانی، م. 1386 . کارآفرینی: تعاریف، نظریات، الگوه.ا تهران: شرکت پردیس 57
-2 جهانگیری، علیاصغر. 1394 . هزار راه نرفته در کسب و کار و اشتغال. تهران: لوح دانش.
-3 حاجی میررحیمی، سید داود. 1393 . ترویج، آموزش و کارآفرینی کشاورزی. تهران: نشر آموزش کشاورزی.
-4 خوشمرام، مژگان. 1395 . طراحی الگوی تشخیص فرصتهای کارآفرینی در بین کارآفرینان بخش کشاورزی
استان کرمانشا.ه پایان نامه دکتری، دانشگاه رازی، دانشکده کشاورزی، گروه ترویج و آموزش کشاورزی.
-5 رکن الدین افتخاری، ع.، سجاسی قیداری، ح.، رضوی، ح. 1389 . راهبردهای توسعۀ کارآفرینی کشاورزی در مناطق
.1-29 :(3) روستایی: مطالعۀ موردی روستاهای شهرستان خدابنده. فصلنامه روستا و توسعه، 13
-6 صارمی، م.، علیزاده ثانی، م.ک. 1388 . بررسی عوامل تأثیرگذار بر فرآیند شناسایی فرصتهای کارآفرینی بین
.103-122 :(3) کارآفرینان برتر منتخ . ب توسعه کارآفرینی، 1
-7 صمدآقایی، جلیل. 1382 . سازمانهای کارآفری . ن موسسه آموزش و پژ وهش مدیریت و برنامهریزی، چاپ دوم،
تهران: نشر مرکز آموزش مدیریت.
-8 علیآبادی، و.، عطایی، پ.، موحدی، ر. 1395 . بررسی تأثیر تفکر استراتژیک و سرمایۀ اجتماعی بر تشخیص
فرصتهای کارآفرینانه در بین جوانان روستایی (مطالعۀ موردی: شهرستان کنگاور). پژوهش و برنامهریزی
.95 -110 :(2) روستایی، 5
-9 علیخانی دادوکلایی، م.، اصغرنژاد، ل. 1393 . اهمیت و ضرورت توجه به کارآفرینی در برنامههای آموزش
کشاورزی. کارآفرینی در کشاورزی، جلد اول، شماره دوم.
-10 قلیپور، ر.، آقاجانی، ح. ع.، کرامتی کریمی، م.ع. 1388 . بررسی عوامل مؤثر بر تشخیص فرصتهای کارآفرینانه
.123-158 :(3) در حوزة فناوری اطلاعات. توسعه کارآفرینی، 2
-11 کلاگر، پ.، آقائی، م. 1393 . بررسی نقش کارآفرینی کشاورزی در توسعه روستایی. کارآفرینی در کشاورزی، 1
.61-83 :(1)
.51-85 :(1) -12 محمدی الیاسی، قنبر. 1387 . موضوع کارآفرینی به عنوان یک حوزة علم . ی توسعه کارآفرینی، 1
-13 معصومی، ا.، زمانی، ن. 1393 . مدل تشخیص فرصتهای کارآفرینانه در بخش کشاورزی. کارآفرینی در
.1 -18 :(4) کشاورزی، 1
.35-43 :(5) -14 موسوی بازرگان، س.ج. 1384 . تبیین، تجزیه و اندازهگیری مهارت فرصتشناس . ی رشد فناوری، 2
-15 یگانگی، ص. 1383 . بررسی تأثیر منابع اجتماعی اطلاعات بر تشخیص فرصت در کسب وکارهای کوچک
متوسط صنایع غذایی شهر تهرا . ن تهران: دانشکده مدیریت.
16.Anietie, E., Efi, E., and Osim, E. 2014. Social Entrepreneurship: A Panacea for Correcting
Economic Growth and Development Paradoxes in Less Developing Countries: A Case of
Nigerian Economy. Academic Journal of Interdisciplinary Studies, ISSN 2281 3993(Print)
ISSN 2281-4612.
17.Ardichvili, A., Cardozo, R., and Ray, S. 2003. A theory of entrepreneurial opportunity
identification and development. Journal of Business Venturing, 18(3): 105-103.
18.Baron, R. 2004. Cognitive Perspective: A valuable Tool for Answering Entrepreneurship’s
Basic why Questions. Journal of Business Venturing, 19(2): 221–239.
19.Baron, R.A. 2003. Opportunity recognition: a cognitive perspective. AOM ENTPAP.
20.Baron, R.A. 2007. Entrepreneurship: a process perspective. In The Psychology of
Entrepreneurship. London: Lawrence Erlbaum Associates.
21.Baron, R.A., and Shane, S.A. 2005. Entrepreneurship, A Process Perspective. By South-
Western, Part of the Thomson Corporation.
22.Baron, R., and Ensley, M.D. 2006. Opportunity recognition as the detection of meaningful
patterns: Evidence from comparisons of novice and experienced entrepreneurs. Management
Science, 52(9): 1331-1344.
23.Barringer, B.R., and Ireland, R.D. 2006. Entrepreneurship: Successfully Launching new
Ventures. Pearson Prentice Hall.
24.Bhave, M.P. 1994. A process model of entrepreneurial venture creation. Journal of Business
Venturing, 9(3): 223-242.
25.Corbett, A.C. 2007. Learning asymmetries and the discovery of entrepreneurial
opportunities. Journal of Business Venturing, 22: 97-118.
26.Drucker, P. 1985. Innovation and Entrepreneurship. Practice and Principles. New York,
Harper and Row.
27.Faggio, G., and Silva, O. 2014. Self-employment and entrepreneurship in urban and rural
labour markets. Journal of Urban Economics, 84: 151-163.
28.Fatima, S., Iqbal, S., Rehman, F.U., and Ali, M. 2011. A study of factors affecting
opportunity recognition process: Case Study of Pakistan an opportunity recognition process
Framework. Interdisciplinary Journal of Contemporary Research in Business, 3(8): 1106-
1124.
29.Gregoire, D.A., Shepherd, D.A., Schurer Lambert, L. 2009. Measuring opportunity
recognition belifs: illustrating and validating an experimental approach. Organizational
Research Methods, 13(1): 114-145.
30.Hansen, D.J., Shrader, R., and Monllor, J. 2011. Defragmenting Definitions of
Entrepreneurial Opportunity. Journal of Small Business Management, 49(2): 283-304.
31.Hashemzehi, A., Bahrinejad, R., Lashgari, H., and Hashemzehi, M. 2013. Foundations of
opportunity recognition: A cognitive perspective. Reef Resources Assessment and
Management Technical Paper, 38(2): 196-204.
32.Hayton, J., Chandler, G.N., and Detienne, D.R. 2011. Entrepreneurial opportunity
identification and new firm development processes: a comparison of family and non-family
new ventures. Entrepreneurship and Innovation Management, 13(1): 12-31.
33.Henry, C., Frances H., and Claire, L. 2003. Entrepreneurship education and training.
London: Ashgate.
34.Hessels, J., Van Gelderen, M., and Thurik, R. 2008. Entrepreneurial aspirations,
motivations, and their drivers. Small Business Economics, 31: 323-339.
35.Hills, G.E., Lumpkin, G.T., and Singh, R.P. 1997. Opportunity recognition: Perceptions and
behaviors of entrepreneurs. Frontiers of Entrepreneurship Research, Proceedings of the
Babson-Kauffman Entrepreneurship Research Conference.
36.Kayne, J. 2002. Discussion starter: decoding the entrepreneurship Genome. In: National
Center for Rural Entrepreneurship (ed.) Rural America. Washington, D.C.: National Center
for Rural Entrepreneurship.
37.Kontinen, T., and Ojala, A. 2011. International opportunity recognition among small and
medium-sized family firms. Journal of Small Business Management, 49(3): 490-514.
38.Krueger, N.F. 1993. The Impact of Prior Entrepreneurial Exposure on Perceptions and New
Venture Feasibility and Desirability. Entrepreneurship Theory and Practice, 18: 5–21.
39.Lee, J.H., and Venkataraman, S. 2006. Aspirations, market offerings, and the pursuit of
entrepreneurial opportunities. Journal of Business Venturing, 21: 107–123.
40.Lukes, M. 2008. Opportunity Recognition and Development. Teaching Psychology of
Entrepreneurship, Perspective from Six European Countries, 181- 202.
41.Lumpkin, G.T., and Lichtenstein, B.B. 2005. The role of organizational learning in the
opportunity recognition process. Entrepreneurship: Theory and Practice, 29(4): 451–472.
42.McCline, R.L., Bhat, S., and Baj, P. 2000. Opportunity recognition: an exploratory
investigation of a component of the entrepreneurial process in the context of the
health care industry. Entrepreneurship Theory and Practice, Winter, Pp: 81–94.
43.McMullen, J.S., Plummer, L.A., and Acs, Z.J. 2007. What is an Entrepreneurial
Opportunity. Small Business Economics, 28: 273-283.
44.McMullen, J., and Shepherd, D. 2006. Entrepreneurial action and the role of uncertainty in
the theory of the entrepreneur. Academy of Management Review, 31: 132-152.
45.Ozgen, E., and Baron, R. 2007. Social sources of information in opportunity recognition:
Effects of mentors, industry networks, and professional forums. Journal of Business
Venturing, 22(2): 174-192.
46.Plummer, L.A., Haynie, J.M., and Godesiabois, J. 2007. An eassy on origins of
entrepreneurial opportunity. Small Business Economics, 28(4): 363- 379.
47.Puhakka, V. 2010. Versatile and flexible use of intellectual capital in entrepreneurial
opportunity discovery. Journal of Management Research, 2(1): 1-26.
48.Sarasvathy, S.D. 2003. Entrepreneurship as a scince of artificial. Journal of Economic
Psychology, 24(2): 203- 220.
49.Shane, S.A. 2003. A general theory of entrepreneurship: The individual-opportunity nexus.
Edward Elgar Pub.
50.Shane, S., and Venkataraman, S. 2000. The promise of entrepreneurship as a field of
research. The Academy of Management Review, 25(1): 217–226.
51.Shepherd, D.A., and Detienne, D.R. 2005. Prior Knowledge, Potential Financial Reward,
and Opportunity Identification. Entrepreneurship Theory and Practice. Available at
Http://www.elearnica.ir.
52.Singh, R.P. 2000. Entrepreneurial Opportunity Recognition through Social Networks.
Garland Publishing, New York, NY.
53.Timmons, J.A. 1999. New Venture Creation. Boston. MA: Irwin McGraw-Hill.
54.Timmons, J.A., and Spinelli. S. 2007. New venture creation: Entrepreneurship for the 21st
century. New York: McGraw-Hill.
55.Timmons, J.A. 1990. New business opportunities: getting to the right place at the right time.
Acton: Brick House.
56.Tropman, J. 1989. Entrepreneurial Systems for the 1990s: Their Creation, Structure and
Management. United State of America: Greenwood Publishing Group, Incorporated.
57.Ucbasaran, D., Westhead, P., and Wright, M. 2009. The extent and nature of opportunity
identification by repeat entrepreneurs. Journal of Business Venturing, 24(2): 99-115.
58.Venkataraman, S. 1997. The Distinctive Domain of Entrepreneurship Research. Advances in
Entrepreneurship, Firm Emergence and Growth, 3: 119-138.