وا‌کاوی کیفی پیامدها در کسب و کارهای تولید ورمی‌کمپوست از دیدگاه زنان روستایی در استان فارس

نوع مقاله: مقاله تحلیلی

نویسندگان

1 دانش اموخته کارشناسی رشته ترویج و اموزش کشاورزی

2 دانشیار ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه شیراز

چکیده

امروزه منابع ماده آلی موجود برای تامین ماده آلی خاک جوابگوی فعالیتهای بخش کشاورزی نیست. در بیش از 60 درصد خاک­های زیر کشت در ایران میزان کربن آلی کمتر از یک درصد و در بخش قابل توجهی از کشور کمتر از 5/0 درصد می­باشد. در حالی که حد بحرانی کربن آلی خاک جهت پایداری ساختمان خاک دو درصد پیشنهاد شده است مدیریت پسماندهای روستایی و تبدیل آنها به ورمی­کمپوست راهی مناسب برای تامین ماده آلی مورد نیاز است. در این راستا، به منظور تامین ماده آلی خاکهای زراعی، تولید ورمی­کمپوست در استان فارس در حال گسترش است. این پژوهش با هدف شناخت پیامدهای تولید ورمی­کمپوست از دیدگاه زنان تولید کننده در استان فارس به روش کیفی و با انجام مصاحبه عمیق و ساختارمند انجام گرفته است. یافته­ها نشان داد تولید ورمی­کمپوست پیامدهای مثبت فراوانی برای جامعه روستایی به دنبال دارد. از جمله پیامدهای اقتصادی (افزایش تولید، کاهش هزینه­ها، تقویت اقتصاد غیرزراعی)، پیامدهای زیست­محیطی (کاهش آلودگی آب، خاک و هوا، کاهش حجم زباله، حفظ زیبایی چشم انداز روستایی) و پیامدهای بهداشتی (تولید محصول سالم، کاهش سرطان­ها، کاهش تعداد حشرات بیماری­زا). همچنین از دید زنان روستایی استفاده از ورمی­کمپوست در اراضی کشاورزی باعث تقویت خاک شده و توان تولیدی خاک­های استان را بالا خواهد برد. یافته­ها نشان می­دهد از مهمترین پیامدهای بهداشتی تولید ورمی­کمپوست، تولید محصولات ارگانیک و کاهش بیماری­ها به ویژه انواع سرطان­ها می­باشد. زنان روستایی تولید ورمی­کمپوست از زباله­های آلی را یکی از راه­های مهم کاهش آلودگی­های زیست­محیطی می­دانند. در پایان پیشنهادات کاربردی برای بهبود و اصلاح تولید ورمی­کمپوست ارائه شده است. 

کلیدواژه‌ها